Ceremoniał Wojskowy Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

Pierwsze samodzielne loty samolotem lub śmigłowcem wojskowym odbywają się w jednostkach wojskowych SP, zgodnie z programem szkolenia WSOSP.

Bezpośrednio po zakończeniu lotów na lotnisku urządza się zbiórkę całej eskadry (skrzydła szkolnego). Podchorążowie, którzy wykonywali w tym dniu pierwsze samodzielne loty samolotem lub śmigłowcem wojskowym, stają na zbiórce w szeregu na prawym skrzydle.

W uroczystości bierze udział rektor-komendant WSOSP, komendant centrum szkolenia SP, dowódca ośrodka szkolenia lotniczego lub ich przedstawiciele.

PRZYKŁADOWY SCENARIUSZ:
Przebieg uroczystości:
▪ przybycie przełożonego (po przybyciu na miejsce zbiórki przełożonego dowódca eskadry /skrzydła szkolnego/ składa meldunek: „Panie /Pani/ ...... /stopień wojskowy/ dowódca eskadry ..... /stopień wojskowy, nazwisko/ melduje stan osobowy ....... /nazwa jednostki wojskowej/ na zbiórce z okazji wykonania pierwszych samodzielnych lotów przez podchorążych Wyższej Szkoły Oficerskiej Sił Powietrznych”, przełożony zajmuje miejsce przed frontem szyku i wita się z żołnierzami. Po przywitaniu dowódca eskadry /skrzydła szkolnego/ zajmuje miejsce po prawej stronie wyższego przełożonego);
▪ wystąpienie z szyku podchorążych, którzy wykonali pierwszy samodzielny lot (dowódca eskadry /skrzydła szkolnego/ wydaje komendę do wystąpienia przed szyk podchorążych, którzy po wystąpieniu zatrzymują się we wskazanym miejscu);
▪ przemówienie okolicznościowe przełożonego (przełożony wygłasza krótkie przemówienie oraz podchodzi do podchorążych i składa im gratulacje z okazji wykonania pierwszych samodzielnych lotów);
▪ przemówienie przedstawiciela podchorążych;
▪ wykonanie wspólnego zdjęcia i dokonanie wpisu do osobistego dziennika lotów (wpis dokonuje się w rozdziale pt. „Kontrola”, podając typ i numer samolotu, stopień, imię i nazwisko instruktora oraz mechanika, pod wpisem podpisy składają przełożeni i koledzy)³⁰⁵;
▪ zakończenie uroczystości³⁰⁶.

³⁰⁵ Wykonanie pierwszych samodzielnych lotów należy odnotować w Kronice Jednostki Wojskowej.
³⁰⁶ Po zakończeniu oficjalnej części uroczystości w jednostce lotniczej może odbyć się spotkanie okolicznościowe.

Pożegnalny lot może odbyć się w macierzystej jednostce lotniczej pilota wojskowego. Na jego odbycie wymagana jest zgoda przełożonego. Decyzję o wykonaniu ostatniego lotu może wydać przełożony wyższego szczebla, który w strukturach organizacyjnych posiada jednostkę lotniczą. Żołnierz z grupy personelu latającego pełniący służbę w sztabach, od związku taktycznego wzwyż, wykonują pożegnalny lot w jednej z podległych jednostek lotniczych.

Pilot, jeżeli nie ma przeciwwskazań natury zdrowotnej, wykonuje pożegnalny lot na samolocie lub śmigłowcu, który posiada podwójny układ sterowania. W pożegnalnym locie pilota uczestniczy instruktor (powinien nim być przełożony pilota, mający uprawnienia do wykonywania lotów).

Pilot przybywa na lotnisko w specjalnym ubiorze i uczestniczy w czynnościach związanych z przygotowaniem do lotu. Gdy jest gotowy do odbycia lotu, podchodzi do dowódcy jednostki lotniczej i składa stosowny meldunek. Dowódca jednostki lotniczej po udzieleniu wskazówek dotyczących lotu wygłasza formułę: „Do lotu pożegnalnego startuje ...... /stopień, imię i nazwisko/, który po ...... /podaje liczbę/ latach służby w lotnictwie odchodzi z szeregów personelu latającego”. Następnie pilot występuje z szyku i wsiada do samolotu lub śmigłowca wraz z instruktorem.

Lot odbywa się według ogólnie obowiązujących zasad i zgodnie z programem szkolenia lotniczego po kręgu nad lotniskiem. Przed podejściem do lądowania samolot (śmigłowiec) przelatuje wzdłuż pasa startowego na wysokości nie mniejszej niż 100 metrów, wykonując trzy kolejne przechylenia. W czasie lotu pożegnalnego pilot wzywa drogą radiową wojskowe i cywilne punkty dowodzenia oraz kontroli powietrznej danego rejonu i dziękuje im za dowodzenie i zabezpieczenie lotów.

Po wylądowaniu pilot opuszcza kabinę i żegna się z samolotem (śmigłowcem) przez dotyk kadłuba otwartą dłonią oraz składa podziękowanie instruktorowi, z którym odbył pożegnalny lot i technikowi samolotu za dobre przygotowanie maszyny do lotu.

Następnie odbywa się uroczystość oficjalnego zakończenia przez pilota wykonywania lotów w powietrzu podczas służby w WP. Uroczystość odbywa się na lotnisku wojskowym.

W uroczystości powinien uczestniczyć – w miarę możliwości – cały stan osobowy macierzystej jednostki lotniczej oraz przełożony, dowódca jednostki lotniczej, przedstawiciele duszpasterstw wojskowych oraz rodzina pilota.

PRZYKŁADOWY SCENARIUSZ:
Przebieg uroczystości:
▪ przybycie przełożonego (po przybyciu przełożonego dowódca jednostki wojskowej SP składa meldunek: „Panie /Pani/ ...... /stopień wojskowy/ melduję stan osobowy ....... /nazwa jednostki wojskowej/ na zbiórce z okazji wykonania pożegnalnego lotu przez ...... /stopień, imię i nazwisko/”, przełożony zajmuje miejsce przed frontem szyku i wita się z żołnierzami. Po przywitaniu dowódca jednostki lotniczej zajmuje miejsce po prawej stronie przełożonego);
▪ wystąpienie z szyku pilota, który odbył pożegnalny lot (pilot podchodzi do przełożonego i składa mu meldunek: „Panie /Pani/ ...... /stopień wojskowy przełożonego/– ....... /stopień i nazwisko pilota/ melduję wykonanie ostatniego lotu w lotnictwie wojskowym”, który następnie podaje przełożonemu osobisty dziennik lotów w celu dokonania w nim stosownego wpisu);
▪ przemówienie okolicznościowe przełożonego (przełożony dziękuje za dotychczasową służbę i składa gratulacje pilotowi, który staje po jego lewej stronie)³⁰⁷;
▪ odczytanie okolicznościowego rozkazu i wręczenie wyróżnień (wyznaczona osoba odczytuje rozkaz o wyróżnieniu pilota, wyróżnienie wręcza przełożony, następnie do pilota podchodzi delegacja przedstawicieli pilotów, techników oraz personelu zabezpieczenia lotów i wręcza wiązankę kwiatów)³⁰⁸;
▪ przemówienie pilota;
▪ wykonanie wspólnego zdjęcia i dokonanie wpisu do osobistego dziennika lotów (wpis dokonuje się w rozdziale pt. „Kontrola”, podając typ i numer samolotu, stopień, imię i nazwisko instruktora oraz mechanika, pod wpisem podpisy składają przełożeni i koledzy)³⁰⁹;
▪ zakończenie uroczystości³¹⁰.

³⁰⁷ W trakcie uroczystości głos może zabrać również Mąż Zaufania jednostki (instytucji) wojskowej właściwego korpusu osobowego.
³⁰⁸ Następuje odtworzenie „Marsza Lotników”.
³⁰⁹ Wykonanie pożegnalnego lotu należy odnotować w Kronice Jednostki Wojskowej.
³¹⁰ Po zakończeniu oficjalnej części uroczystości w jednostce lotniczej może odbyć się spotkanie okolicznościowe.

Żołnierze posiadający uprawnienia do odbywania skoków ze spadochronem, bezpośrednio przed zakończeniem służby wojskowej, mogą oddać pożegnalny skok na lotnisku znajdującym się zazwyczaj przy macierzystej jednostce lotniczej. Na jego odbycie jest wymagana zgoda przełożonego.

W przypadku żołnierzy pełniących służbę w sztabach, od związku taktycznego wzwyż, wykonanie pożegnalnego skoku ze spadochronem może odbyć się na lotnisku jednej z podległych jednostek lotniczych.

Żołnierz, który ma odbyć pożegnalny skok ze spadochronem, przybywa na lotnisko w ubiorze ćwiczebnym i uczestniczy w czynnościach związanych z przygotowaniem do skoku (pobiera spadochron z magazynu i po wyjęciu z torby transportowej przygotowuje go do założenia).

Po udzieleniu instruktażu przez kierownika skoków i po stwierdzeniu przez lekarza braku przeciwwskazań do odbycia skoku spadochronowego, żołnierz podchodzi do dowódcy jednostki wojskowej i składa stosowny meldunek. Dowódca jednostki wojskowej wygłasza formułę: „Pożegnalny skok spadochronowy wykonuje ....... (stopień, imię i nazwisko), który po ....... (podaje liczbę) latach służby w ....... (rodzaj sił zbrojnych lub nazwa jednostki wojskowej) kończy służbę wojskową”.

Po wygłoszonej formule żołnierz zakłada samodzielnie spadochron, podchodzi do 1, 2 i 3 linii kontroli, gdzie jest sprawdzany przez instruktorów spadochronowych. Po komendzie ostatniego instruktora: „Wylot, do samolotu – MARSZ”, wsiada na pokład samolotu lub śmigłowca. Pożegnalny skok ze spadochronem zabezpiecza na pokładzie statku powietrznego wskazany przez niego instruktor spadochronowy³¹¹.

Po wylądowaniu żołnierz zdejmuje spadochron, zwija czaszę i podchodzi z nią do dyżurnego zrzutowiska – w jego obecności pakuje spadochron do torby transportowej w taki sposób, aby skrawek czaszy wystawał poza nią. Wypisuje „Metrykę skoków” i chowa ją do kieszonki. Następnie przyklęka na prawe kolano, całuje wystający rąbek czaszy spadochronu i wypowiada słowa: „Niech służy szczęśliwie innym”. Po tej czynności dyżurny zrzutowiska zabiera spadochron.

Następnie odbywa się uroczystość oficjalnego zakończenia przez żołnierza skoków ze spadochronem. Uroczystość odbywa się na lotnisku wojskowym.

W uroczystości powinien uczestniczyć – w miarę możliwości – cały stan osobowy macierzystej jednostki wojskowej oraz przełożony, dowódca jednostki wojskowej, przedstawiciele duszpasterstw wojskowych oraz może uczestniczyć rodzina żołnierza.

PRZYKŁADOWY SCENARIUSZ:
Przebieg uroczystości:
▪ przybycie przełożonego (po przybyciu przełożonego dowódca jednostki wojskowej składa meldunek, np.: „Panie /Pani/ ...... /stopień wojskowy/ melduję stan osobowy ....... /nazwa jednostki wojskowej/ na zbiórce z okazji wykonania pożegnalnego skoku ze spadochronem przez ....... /stopień, imię i nazwisko/”, przełożony zajmuje miejsce przed frontem szyku i wita się z żołnierzami. Po przywitaniu dowódca jednostki wojskowej zajmuje miejsce po prawej stronie przełożonego);
▪ wystąpienie z szyku żołnierza, który odbył pożegnalny skok ze spadochronem (żołnierz podchodzi do przełożonego i składa mu meldunek, np.: „Panie /Pani/ ...... /stopień wojskowy przełożonego/ – ....... /stopień i nazwisko żołnierza/ melduje wykonania ostatniego skoku ze spadochronem podczas służby w ..... /rodzaj sił zbrojnych lub nazwa jednostki wojskowej/”);
▪ przemówienie okolicznościowe przełożonego (dziękuje on za wzorową służbę w RSZ lub jednostce wojskowej i wręcza „Certyfikat wykonanych skoków” z uwzględnieniem skoku pożegnalnego. Żołnierz po odebraniu certyfikatu staje po lewej stronie przełożonego)³¹²;
▪ odczytanie okolicznościowego rozkazu i wręczenie wyróżnień (wyznaczona osoba odczytuje rozkaz o wyróżnieniu żołnierza, które wręcza przełożony, następnie do żołnierza podchodzi delegacja żołnierzy z macierzystej jednostki wojskowej i wręcza wiązankę kwiatów);
▪ przemówienie żołnierza;
▪ wykonanie wspólnego zdjęcia³¹³;
▪ zakończenie uroczystości³¹⁴.

³¹¹ Wysokość skoku ze spadochronem oraz czas opóźnienia ustalane są według możliwości (kwalifikacji) skaczącego żołnierza.
³¹² W trakcie uroczystości głos może zabrać również Mąż Zaufania jednostki (instytucji) wojskowej właściwego korpusu osobowego.
³¹³ Wykonanie pożegnalnego skoku ze spadochronem należy odnotować w Kronice Jednostki Wojskowej.
³¹⁴ Po zakończeniu oficjalnej części uroczystości w jednostce lotniczej może odbyć się spotkanie okolicznościowe.