Ceremoniał Wojskowy Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

Uroczystości z udziałem żołnierzy Polskich Kontyngentów Wojskowych³⁶⁶ organizowane są w kraju oraz w rejonie pełnienia misji wojskowej (na terenie stacjonowania PKW).

W PKW organizuje się uroczystości z okazji świąt państwowych i wojskowych, rocznic historycznych wydarzeń, przekazania i przyjęcia dowodzenia kolejną zmianą PKW, wizyt przedstawicieli władz państwowych, wojskowych i innych delegacji oraz wręczanie odznaczeń i wyróżnień – o ile pozwalają na to warunki bezpieczeństwa.

W Polsce organizuje się pożegnania żołnierzy wyjeżdżających na misje wojskowe oraz powitanie żołnierzy powracających z misji. Do udziału w uroczystościach zaprasza się przedstawicieli władz państwowych, Parlamentu RP, kierownictwa MON i SZ RP, władz administracyjnych i samorządowych regionu oraz duszpasterstw wojskowych i rodziny żołnierzy wyjeżdżających na misje wojskowe lub powracających z misji.

Jeżeli uroczystość ma charakter międzynarodowy organizator uroczystości powinien uzgodnić jej scenariusz z przedstawicielami innych kontyngentów, z poszanowaniem ich zwyczajów i tradycji, przy czym przyjęte ustalenia nie mogą być sprzeczne z polskimi tradycjami i zwyczajami oraz zasadami polskiego ceremoniału wojskowego.

Uroczystość w miejscu pełnienia misji wojskowej (na terenie stacjonowania PKW) należy organizować w sposób podobny do uroczystości w kraju. Do udziału w tych uroczystościach zaprasza się w miarę możliwości przedstawicieli innych kontyngentów, polskiego korpusu dyplomatycznego oraz władz administracyjnych regionu i duszpasterstw wojskowych.

³⁶⁶ Dotyczy również związków operacyjnych, związków taktycznych, oddziałów i pododdziałów oraz żołnierzy polskich pełniących służbę w jednostkach wielonarodowych w kraju i poza jego granicami.

Żołnierze pełniący służbę w misjach wojskowych poza granicami państwa otrzymują odznaczenia i medale pamiątkowe przyznawane przez organizatorów misji³⁶⁷.

Wręczenie odznaczeń i medali pamiątkowych odbywa się podczas uroczystego apelu organizowanego na placu apelowym PKW lub w innym miejscu³⁶⁸ z udziałem całego stanu osobowego kontyngentu. Na uroczystość należy w miarę możliwości zaprosić przełożonego, przedstawicieli innych kontyngentów, polskiego korpusu dyplomatycznego, władz administracyjnych regionu oraz duszpasterstw wojskowych.

Medale powinien wręczać przełożony dowódcy PKW (głównodowodzący misją wojskową lub jego przedstawiciel).

Wojskową asystę honorową podczas uroczystości stanowi kompania honorowa.

PRZYKŁADOWY SCENARIUSZ:
Przebieg uroczystości:
▪ przybycie dowódcy PKW (dowódca uroczystości podaje komendę do oddania honorów. Dowódca PKW przyjmuje meldunek od dowódcy uroczystości, dokonuje przeglądu pododdziałów i wita się z żołnierzami. Następnie wita się z gośćmi honorowymi i zajmuje miejsce do rozpoczęcia uroczystości);
▪ podniesienie flagi państwowej z godłem RP na maszt (poczet flagowy występuje z szyku, podchodzi do masztu, flagowy przypina flagę. Odtworzenie hymnu RP, flagowy podnosi flagę na maszt);
▪ przemówienie okolicznościowe dowódcy PKW (dowódca PKW wita uczestników uroczystości);
▪ wręczenie odznak orderów, odznaczeń i medali pamiątkowych (wyznaczona osoba odczytuje rozkaz /decyzję/ dotyczący przyznania orderów, odznaczeń i medali pamiątkowych. Dowódca uroczystości podaje komendę do wystąpienia uhonorowanych żołnierzy. Po ich wystąpieniu dowódca PKW wręcza im przyznane wyróżnienia. Żołnierz, któremu wręczono odznakę orderu, odznaczenia lub medal pamiątkowy odpowiada: „Ku chwale Ojczyzny”³⁶⁹);
▪ przemówienia okolicznościowe zaproszonych gości;
▪ przemówienie przedstawiciela uhonorowanych żołnierzy;
▪ odtworzenie „Pieśni Reprezentacyjnej Wojska Polskiego”;
▪ przegrupowanie do defilady;
▪ defilada;
▪ zakończenie uroczystości.

³⁶⁷ Uroczystość, podczas której wręczane są odznaczenia i medale pamiątkowe zwana jest Medal Parade.
³⁶⁸ Miejsce uroczystości ustala jej organizator.
³⁶⁹ Gdy w uroczystości bierze udział przedstawiciel innego państwa, podczas wręczenia przez niego odznaki orderu, odznaczenia lub medali pamiątkowych uhonorowany żołnierz odpowiada: „Thank You, Sir (Madam)”.

Dzień Pamięci („Memorial Day”) – to święto poświęcone wszystkim żołnierzom poległym w czasie umacniania pokoju³⁷⁰.

Uroczystość można zorganizować w formie uroczystego apelu na placu apelowym PKW lub w innym miejscu³⁷¹, w miarę możliwości z udziałem całego stanu osobowego kontyngentu.

Na uroczystość należy – w miarę możliwości – zaprosić przełożonego, przedstawicieli innych kontyngentów, polskiego korpusu dyplomatycznego, władz administracyjnych regionu oraz duszpasterstw wojskowych.

Podczas uroczystości można odczytać apel poległych oraz realizować inne przedsięwzięcia związane z charakterem święta.

Wojskową asystę honorową podczas uroczystości stanowi kompania honorowa.

PRZYKŁADOWY SCENARIUSZ:

Przebieg uroczystości:
▪ przybycie dowódcy PKW (dowódca uroczystości podaje komendę do oddania honorów. Dowódca PKW przyjmuje meldunek od dowódcy uroczystości, dokonuje przeglądu pododdziałów i wita się z żołnierzami. Następnie wita się z gośćmi honorowymi i zajmuje miejsce do rozpoczęcia uroczystości);
▪ podniesienie flagi państwowej z godłem RP, flagi NATO lub innej organizacji międzynarodowej na maszty oraz odegranie hymnów (poczty flagowe występują z szyku, podchodzą do masztów, flagowi przypinają flagi. Odtworzenie hymnu RP, flagowy podnosi flagę na maszt, następnie odtwarzany jest „Fanfara–SHAPE” lub hymn innej organizacji międzynarodowej, w trakcie którego flaga zostaje podniesiona na maszt)³⁷²;
▪ przemówienie okolicznościowe dowódcy PKW (dowódca wita uczestników uroczystości oraz przedstawia charakterystyki i dokonania żołnierzy, którzy polegli podczas pełnienia misji wojskowych);
▪ odmówienie modlitw (kapelan odmawia modlitwę okolicznościową)³⁷³;
▪ odczytanie apelu poległych (wojskowa asysta honorowa oddaje honory, wyznaczony oficer odczytuje treść apelu poległych³⁷⁴, po czym następuje odtworzenie „Hasła WP”);
▪ złożenie kwiatów oraz zniczy przed pomnikiem (płytą pamiątkową, obeliskiem itp.) upamiętniającym poległych żołnierzy (delegacja żołnierzy PKW składa kwiaty oraz zapalone znicze, po czym zostaje odtworzony utwór „Śpij Kolego” lub „Cisza”);
▪ odtworzenie „Pieśni Reprezentacyjnej Wojska Polskiego”;
▪ odprowadzenie wojskowej asysty honorowej;
▪ zakończenie uroczystości.

³⁷⁰ Obchody święta odbywają się w dniu 1 listopada w godzinach wieczornych.
³⁷¹ Miejsce uroczystości ustala jej organizator.
³⁷² W sytuacji, gdy flaga zamontowana jest na stałe, następuje tylko odegranie hymnów.
³⁷³ W przypadku uczestniczenia w uroczystości duchownych różnych wyznań, modlitwy odmawiane są kolejno – zgodnie ze scenariuszem uroczystości.
³⁷⁴ Po odczytaniu apelu poległych może być oddana salwa honorowa (oficer odczytujący apel poległych podaje komendę: „Dla uczczenia …. (nazwa upamiętnianego wydarzenia) – SALWA HONOROWA”.

Zdanie i objęcie stanowiska dowódcy PKW odbywa się podczas uroczystego apelu organizowanego na placu apelowym PKW lub w innym miejscu³⁷⁵ z udziałem całego stanu osobowego kontyngentu (zmiany PKW zdającej i przyjmującej obowiązki oraz personelu cywilnego) w obecności przełożonego.

Na uroczystość należy w miarę możliwości zaprosić przedstawicieli polskich władz państwowych i wojskowych, głównodowodzącego misją wojskową lub jego przedstawiciela, ambasadora RP, przedstawicieli polskiego korpusu dyplomatycznego, innych kontyngentów, władz administracyjnych regionu oraz duszpasterstw wojskowych.

Wojskową asystę honorową podczas uroczystości stanowi kompania honorowa. Narrator (konferansjer) przekazuje informacje w języku polskim oraz w innym języku ustalonym z dowódcą PKW.

PRZYKŁADOWY SCENARIUSZ:
Przebieg uroczystości:
▪ przybycie dowódców PKW (zdającego i obejmującego obowiązki) z przełożonym (dowódca uroczystości podaje komendę do oddania honorów. Przełożony przyjmuje meldunek od dowódcy uroczystości, dokonuje przeglądu pododdziałów i wita się z żołnierzami. Następnie wita się z gośćmi honorowymi i zajmuje miejsce do rozpoczęcia uroczystości na trybunie)³⁷⁶;
▪ podniesienie flagi państwowej z godłem RP, flagi NATO lub innej organizacji międzynarodowej na maszty oraz odegranie hymnów (poczty flagowe występują z szyku, podchodzą do masztów, flagowi przypinają flagi. Odtworzenie hymnu RP, flagowy podnosi flagę państwową RP na maszt, następnie odtwarzany jest „Fanfara–SHAPE” lub hymn innej organizacji międzynarodowej, w trakcie którego flaga zostaje podniesiona na maszt)³⁷⁷;
▪ powitanie przybyłych przez dowódcę PKW zdającego obowiązki (dowódca wita gości honorowych i uczestników uroczystości);
▪ odczytanie rozkazu o zmianie na stanowisku dowódcy PKW (wyznaczona osoba odczytuje rozkaz (decyzję) o zmianie na stanowisku dowódcy PKW);
▪ ceremonia przekazania obowiązków (dowódcy PKW – zdający i obejmujący obowiązki, schodzą z trybuny honorowej, podchodzą do stołu i podpisują protokół zdawczo-odbiorczy³⁷⁸. Dowódca zdający obowiązki przekazuje dowódcy obejmującemu obowiązki flagę państwową z godłem RP na drzewcu. Dowódca obejmujący obowiązki przekazuje flagę pocztowi flagowemu. Następnie dowódcy powracają na trybunę honorową). ▪ przemówienie okolicznościowe przełożonego;
▪ wystąpienia okolicznościowe zdającego i obejmującego obowiązki dowódcy PKW (zdający obowiązki dziękuje, a obejmujący obowiązki wita się z żołnierzami);
▪ wręczenie wyróżnień i upominków dla żołnierzy kończących misję wojskową (wyznaczona osoba odczytuje rozkazy (decyzje) o wyróżnieniu żołnierzy, następnie dowódca uroczystości podaje komendę do wystąpienia żołnierzy wyróżnionych. Dowódca PKW zdający obowiązki wręcza wyróżnienia i upominki. Następnie na komendę dowódcy uroczystości wyróżnieni wstępują do szyku);
▪ odtworzenie „Pieśni Reprezentacyjnej Wojska Polskiego”;
▪ przegrupowanie do defilady;
▪ defilada;
▪ zakończenie uroczystości³⁷⁹.

W przypadku oficjalnego zakończenie działalności PKW i przekazania dowodzenia przedstawicielom innej misji zagranicznej lub przedstawicielom kraju, w którym misja przebywała, należy w trakcie uroczystości zakończenia misji wojskowej dokonać opuszczenia flagi państwowej z godłem RP³⁸⁰.

³⁷⁵ Miejsce uroczystości ustala jej organizator.
³⁷⁶ Dowódcy PKW – zdający i obejmujący obowiązki, maszerują do trybuny i wraz z przełożonym zajmują miejsca na trybunie.
³⁷⁷ W sytuacji, gdy flaga zamontowana jest na stałe, następuje tylko odegranie hymnów.
³⁷⁸ Dopuszcza się podpisanie protokołu zdawczo-odbiorczego przed lub po uroczystości.
³⁷⁹ Po zakończonej uroczystości, jeżeli pozwalają na to warunki można dokonać posadzenia symbolicznego drzewka, odsłonięcia pomnika lub tablicy pamiątkowej, które będą upamiętniały udział kolejnej zmiany PKW w misji wojskowej poza granicami państwa.
³⁸⁰ Flaga państwowa z godłem RP powinna być przewieziona do kraju i wręczona przedstawicielom władz państwowych lub wojskowych, którzy przekazują ją do wojskowej placówki muzealnej lub sali tradycji jednostki wojskowej.

Podczas pełnienia misji wojskowych PKW są odwiedzane przez przedstawicieli najwyższych władz państwowych i wojskowych oraz inne delegacje krajowe i zagraniczne.

Do powitania przedstawicieli najwyższych władz państwowych i wojskowych przybywających do miejsca stacjonowania PKW wystawia się wojskową asystę honorową, którą stanowi kompania honorowa.

Powitania odbywają na placu apelowym PKW lub w innym miejscu³⁸¹ z udziałem całego stanu osobowego kontyngentu. Na uroczystość należy w miarę możliwości zaprosić głównodowodzącego misją wojskową lub jego przedstawiciela, ambasadora RP, przedstawicieli polskiego korpusu dyplomatycznego, innych kontyngentów, władz administracyjnych regionu oraz duszpasterzy wojskowych.

Po złożeniu meldunku lub oficjalnym powitaniu przewodniczącego delegacji przez dowódcę PKW lub jego przedstawiciela następuje przedstawienie gości honorowych przez ambasadora RP. Pozostała część uroczystości przebiega zgodnie ze scenariuszem uroczystego apelu³⁸².

Pożegnanie przedstawicieli najwyższych władz państwowych i wojskowych odbywa się przed budynkiem sztabu w obecności gości honorowych oraz wojskowej asysty honorowej.

W przypadku wizyt innych delegacji nie organizuje się uroczystego apelu³⁸³. Powitanie odbywa się w wyznaczonym miejscu na terenie PKW. Jeżeli na czele przybywającej delegacji stoi przełożony dowódcy PKW, to zostaje mu złożony meldunek. Następnie dowódca PKW przedstawia kadrę dowódczą i kierowniczą kontyngentu³⁸⁴. Pożegnanie delegacji odbywa się w gabinecie dowódcy PKW.

³⁸¹ Miejsce uroczystości ustala jej organizator.
³⁸² Po uroczystości oficjalnego powitania dalszy pobyt delegacji przebiega według odrębnego planu.
³⁸³ Dowódca PKW może wystawić wojskową asystę honorową do powitania innych delegacji.
³⁸⁴ Po powitaniu zaprasza się przybyłych gości na spotkanie, podczas którego przedstawia się strukturę i zadania mandatowe realizowane przez PKW oraz bieżącą sytuację polityczno-militarną w rejonie misji wojskowej.

Bezpośrednio przed odlotem PKW do rejonu pełnienia misji wojskowej organizuje się uroczystość oficjalnego pożegnania pododdziałów i żołnierzy skierowanych do udziału w tej misji³⁸⁵.

Uroczystość organizuje się w formie uroczystego apelu na placu apelowym jednostki wojskowej, na płycie lotniska lub w porozumieniu z władzami administracyjnymi lub samorządowymi regionu w innym miejscu³⁸⁶ z udziałem całego stanu osobowego jednostki wojskowej.

W uroczystości pożegnania PKW udział biorą przedstawiciele najwyższych władz państwowych, kierownictwa MON i SZ RP, przedstawiciele władz administracyjnych i samorządowych regionu, duszpasterstw wojskowych oraz rodziny wyjeżdżających żołnierzy.

Wojskową asystę honorową podczas uroczystości stanowi kompania honorowa i orkiestra wojskowa.

PRZYKŁADOWY SCENARIUSZ:
Przebieg uroczystości pożegnania w kraju:
Uroczystość do momentu podniesienia flagi państwowej z godłem RP i odegrania hymnu RP przebiega zgodnie ze scenariuszem uroczystego apelu. Po jego odegraniu odbywa się:
▪ przemówienie okolicznościowe przedstawiciela najwyższych władz państwowych lub wojskowych;
▪ odczytanie rozkazu (decyzji) o skierowaniu PKW w rejon misji wojskowej i zmianie jego podporządkowania (trębacz gra sygnał „Baczność”, wyznaczona osoba odczytuje rozkaz /decyzję/);
▪ wręczenie flagi państwowej z godłem RP³⁸⁷ (przedstawiciel najwyższych władz państwowych lub wojskowych przekazuje dowódcy PKW flagę państwową z godłem RP);
▪ podpisanie protokołu o przekazaniu PKW przez Dowódcę Generalnego RSZ w podporządkowanie Dowódcy Operacyjnego RSZ;
▪ przemówienia okolicznościowe dowódcy PKW;
▪ odegranie „Pieśni Reprezentacyjnej Wojska Polskiego”;
▪ przegrupowanie do defilady;
▪ defilada;
▪ zakończenie uroczystości³⁸⁸. Po zakończeniu misji wojskowej przez PKW i jego powrocie do kraju organizuje się uroczysty apel z udziałem wszystkich żołnierzy biorących udział w misji³⁸⁹. Wojskową asystę honorową podczas uroczystości stanowi kompania honorowa i orkiestra wojskowa.

Uroczystość powitania PKW może odbyć się bezpośrednio po przylocie żołnierzy na płycie lotniska lub na terenie jednostki wojskowej. Minister ON lub jego przedstawiciel wita żołnierzy wychodzących z samolotu.

Następnie, podczas uroczystego apelu, odbywa się oficjalne powitanie PKW, w którym udział biorą przedstawiciele najwyższych władz państwowych, kierownictwa MON i SZ RP, przedstawiciele władz administracyjnych i samorządowych regionu, duszpasterstw wojskowych oraz rodziny żołnierzy powracających z misji wojskowej.

Ponadto do udziału w uroczystości powitania PKW można zaprosić dowódców wszystkich zmian PKW, a także w miarę możliwości rodziny żołnierzy poległych oraz żołnierzy rannych i poszkodowanych w czasie misji. Podczas uroczystości powitania PKW, który powrócił do kraju po całkowitym zakończeniu misji, następuje wręczenie przedstawicielowi władz państwowych lub wojskowych – flagi państwowej z godłem RP zabranej z miejsca stacjonowania PKW³⁹⁰.

W trakcie uroczystości wręcza się żołnierzom i pracownikom wojska PKW odznaki orderów, odznaczeń i medale pamiątkowe.

Podczas uroczystości powitania PKW można przeprowadzić apel poległych zakończony salwą honorową ku czci żołnierzy, którzy polegli podczas wykonywania zadań w trakcie misji wojskowej.

Jeżeli żołnierze PKW nie wracają z misji wojskowej w jednym terminie, uroczystość powitania może być przeprowadzona wtedy, gdy wszyscy wrócą do kraju. Podczas powrotu z misji wojskowych kilkuosobowych grup żołnierzy na płycie lotniska nie organizuje się uroczystych apeli. Niezależnie od tego każda grupa żołnierzy PKW wracających po zakończeniu misji wojskowej do kraju powinna być oficjalnie powitana.

PRZYKŁADOWY SCENARIUSZ:
Przebieg uroczystości powitania w kraju:
Uroczystość do momentu podniesienia flagi państwowej z godłem RP i odegrania hymnu RP przebiega zgodnie ze scenariuszem uroczystego apelu. Po jego odegraniu odbywa się:
▪ złożenie meldunku o wypełnieniu zadań mandatowych oraz przekazanie flagi państwowej z godłem RP (dowódca PKW składa przedstawicielowi najwyższych władz państwowych lub wojskowych meldunek oraz przekazuje flagę państwową z godłem RP³⁹¹);
▪ odczytanie rozkazu (decyzji) o powrocie PKW z rejonu misji wojskowej oraz zmianie jego podporządkowania (trębacz gra sygnał „Baczność”, wyznaczona osoba odczytuje rozkaz /decyzję/);
▪ przekazanie przez Dowódcę Operacyjnego RSZ sił wydzielonych przez Dowódcę Generalnego RSZ (dowódcy podchodzą do stolika i podpisują protokół o przekazaniu PKW przez Dowódcę Operacyjnego RSZ w podporządkowanie Dowódcy Generalnemu RSZ oraz składają meldunek Ministrowi ON o przekazaniu i przyjęciu dowodzenia siłami wydzielonymi do PKW);
▪ wystąpienia okolicznościowe przedstawicieli najwyższych władz państwowych lub wojskowych oraz zaproszonych gości;
▪ wręczenie odznak orderów, odznaczeń i medali pamiątkowych (wyznaczona osoba odczytuje stosowną decyzję /rozkaz/. Na komendę dowódcy uroczystości wyróżnieni żołnierze występują, przedstawiciel najwyższych władz państwowych lub wojskowych dekoruje wyróżnionych, którzy po otrzymaniu odznak odznaczeń i medali, na komendę dowódcy uroczystości wracają na poprzednie miejsce);
▪ odegranie „Pieśni Reprezentacyjnej Wojska Polskiego”;
▪ przegrupowanie do defilady; ▪ defilada;
▪ zakończenie uroczystości³⁹².

Po przybyciu PKW w rejon pełnienia misji wojskowej organizuje się na terenie jego stacjonowania uroczysty apel, w czasie którego następuje powitanie przybyłych na misję żołnierzy.

Uroczystość organizuje się na placu apelowym PKW lub w innym miejscu³⁹³ z udziałem całego stanu osobowego kontyngentu.

Na uroczystość należy w miarę możliwości zaprosić głównodowodzącego misją wojskową lub jego przedstawiciela, ambasadora RP, przedstawicieli polskiego korpusu dyplomatycznego, innych kontyngentów, władz administracyjnych regionu oraz duszpasterstw wojskowych.

Wojskową asystę honorową podczas uroczystości stanowi kompania honorowa. Narrator (konferansjer) przekazuje informacje w języku polskim oraz w innym języku ustalonym z dowódcą PKW.

PRZYKŁADOWY SCENARIUSZ:
Przebieg uroczystości powitania w rejonie pełnienia misji wojskowej:
Uroczystość do momentu podniesienia flagi państwowej z godłem RP i odegrania hymnu RP przebiega zgodnie ze scenariuszem uroczystego apelu. Następnie odbywa się:
▪ podniesienie na maszt flagi organizacji, pod auspicjami której występuje PKW (flagowy podnosi flagę na maszt, odtworzenie hymnu /sygnału)³⁹⁴;
▪ przemówienie okolicznościowe przełożonego i dowódcy PKW;
▪ odmówienie modlitw (w przypadku uczestniczenia w uroczystości duchownych różnych wyznań modlitwy odmawiane są kolejno – zgodnie ze scenariuszem uroczystości);
▪ ceremonia wręczenia elementów (przedmiotów) charakterystycznych dla misji wojskowej³⁹⁵;
▪ odtworzenie „Pieśni Reprezentacyjnej Wojska Polskiego”;
▪ przegrupowanie do defilady;
▪ defilada;
▪ zakończenie uroczystości.

Po przybyciu pojedynczych żołnierzy w celu pełnienia misji wojskowej w PKW, w ramach uzupełnienia lub rotacji, organizuje się ich spotkanie z dowódcą PKW³⁹⁶. W spotkaniu uczestniczą ich przełożeni.

Nowo przybyłych żołnierzy ustawia się w szeregu lub dwuszeregu według stopni wojskowych i przydziału. Dowódca PKW wita się kolejno z nowo przybyłymi. Każdy z nowo przybyłych przedstawia się, podając stopień i nazwisko. Następnie dowódca PKW przedstawia żołnierzom specyfikę i zadania kontyngentu. Jeżeli kontyngent posiada emblematy, dowódca PKW może wręczyć je nowo przybyłym żołnierzom. Na zakończenie spotkania można wykonać pamiątkową fotografię³⁹⁷.

Po zakończeniu spotkania nowo przybyli żołnierze zapoznają się z rejonem stacjonowania PKW, a następnie udają się do macierzystych pododdziałów, gdzie zostają przedstawieni i zapoznani z zakresem obowiązków wynikających z zajmowanego stanowiska.

Na najbliższej zbiórce dowódca PKW przedstawia nowo przybyłych wszystkim żołnierzom kontyngentu.

³⁸⁵ Przebieg uroczystości pożegnania kolejnych zmian PKW wyjeżdżających do pełnienia misji jest podobny do pożegnania PKW wyjeżdżającego na misję wojskową po raz pierwszy.
³⁸⁶ Miejsce uroczystości ustala jej organizator.
³⁸⁷ Jeżeli zmiana PKW udaje się w rejon pełnienia misji wojskowej po raz pierwszy. Dotyczy to zarówno flagi państwowej z godłem RP podnoszonej na maszt, jak i flagi państwowej z godłem RP na drzewcu.
³⁸⁸ Podczas uroczystego pożegnania PKW można zaplanować zjedzenie wspólnego posiłku. Może to nastąpić przed lub po oficjalnych uroczystościach.
³⁸⁹ Przebieg uroczystości powitania kolejnych zmian PKW powracających z misji jest podobny do uroczystego powitania PKW po całkowitym zakończeniu misji wojskowej.
³⁹⁰ Dotyczy to zarówno flagi państwowej z godłem RP podnoszonej na maszt, jak i flagi państwowej z godłem RP na drzewcu.
³⁹¹ Dotyczy PKW, który całkowicie zakończył misję poza granicami państwa. W tym przypadku przekazywane są zarówno flaga państwowa z godłem RP podnoszona na maszt, jak i flaga państwowa z godłem RP na drzewcu.
³⁹² Po zakończeniu uroczystości można zorganizować, w zależności od pory dnia – uroczysty obiad lub kolację. W przypadku powrotu PKW w godzinach nocnych nie przewiduje się wspólnego posiłku.
³⁹³ Miejsce uroczystości ustala jej organizator.
³⁹⁴ W sytuacji gdy flaga zamontowana jest na stałe, następuje tylko odegranie hymnu.
³⁹⁵ Żołnierzom wykonującym misję wojskową organizowaną pod auspicjami ONZ wręcza się błękitne berety wraz z naszywkami.
³⁹⁶ Termin spotkania i miejsce ustala organizator spotkania.
³⁹⁷ Przybycie żołnierzy do pełnienia misji wojskowej należy odnotować w Kronice Polskiego Kontyngentu Wojskowego.