Ceremoniał Wojskowy Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

W instytucjach wojskowych, dowództwach, sztabach uroczystość wręczania aktów mianowania na wyższe stopnie wojskowe oraz odznak orderów i odznaczeń, odznak honorowych, okolicznościowych i pamiątkowych, tytułów honorowych, honorowej broni białej i innych wyróżnień odbywa się w czasie uroczystej zbiórki.

Uroczystość należy zorganizować w miarę możliwości w sali tradycji (ceremonialnej, odpraw).

Do udziału w uroczystości zaprasza się przełożonych, przedstawicieli władz państwowych, administracyjnych i samorządowych regionu, duszpasterstw wojskowych, organizacji pozarządowych i środowisk kombatanckich. W uroczystości powinien uczestniczyć, w miarę możliwości, cały stan osobowy instytucji wojskowej (dowództwa, sztabu).

Wojskową asystę honorową podczas uroczystości stanowi poczet sztandarowy i trębacz¹⁸².

PRZYKŁADOWY SCENARIUSZ:
Przebieg uroczystości organizowanej w ramach uroczystej zbiórki:

Uroczystość do momentu wprowadzenia sztandaru¹⁸³ i odegrania przez trębacza „Hasła WP” przebiega zgodnie ze scenariuszem uroczystej zbiórki. Po jego odegraniu odbywa się:
▪ przemówienie osoby kierującej instytucją wojskową (wita on uczestników uroczystości);
▪ ceremonia wręczania odznak orderów, odznaczeń, aktów mianowania lub innych wyróżnień (wyznaczona osoba odczytuje stosowne postanowienia /decyzje, rozkazy/. Dowódca uroczystości podaje komendę do wystąpienia osób odznaczonych, mianowanych lub wyróżnionych. Występują oni na wyznaczone miejsce w kolejności: odznaczeni według rangi odznaczenia, mianowani na wyższe stopnie wojskowe według hierarchii stopni. Osoba kierująca instytucją wojskową w towarzystwie asystującego żołnierza podchodzi do prawego skrzydła ustawionych w szeregu osób wyróżnionych lub mianowanych. Asystujący żołnierz podaje kolejno dekorującemu – odznaki orderów i odznaczeń, akty mianowania i inne wyróżnienia. Dekorujący przypinając odznaki orderów i odznaczeń mówi, np.: „W imieniu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej wręczam Panu /Pani/ ….. /stopień wojskowy/ ….. /pełna nazwa orderu lub odznaczenia/”, następnie wręcza legitymację, wymienia uścisk dłoni i mówi „Gratuluję”. Odznaczony /odznaczona/ odpowiada: „Ku chwale Ojczyzny” /osoby cywilne odpowiadają: „Dziękuję”/. Przy wręczaniu aktu mianowania osoba kierująca instytucją wojskową mówi, np.: „Gratuluję Panu /Pani/ …. /stopień wojskowy/” i wymienia uścisk dłoni. Mianowany /mianowana/ odpowiada: „Ku chwale Ojczyzny”. Po wręczeniu wszystkich odznak orderów i odznaczeń, aktów mianowania i innych wyróżnień dekorujący wraca na swoje miejsce. Dowódca uroczystości podaje komendę do wstąpienia wyróżnionych na swoje miejsca);
▪ przemówienie okolicznościowe osoby kierującej instytucją wojskową;
▪ przemówienie okolicznościowe przedstawiciela osób wyróżnionych (dziękuje on w imieniu wyróżnionych);
▪ dokonanie wpisów w Księdze Pamiątkowej Instytucji Wojskowej lub Kronice Instytucji Wojskowej i wykonanie pamiątkowej fotografii;
▪ odprowadzenie sztandaru (dowódca uroczystości podaje komendę do odprowadzenia sztandaru: „Sztandar – ODPROWADZIĆ”, poczet sztandarowy oddaje honory, trębacz gra „Hasło WP”, po czym poczet sztandarowy opuszcza miejsce uroczystości);
▪ zakończenie uroczystości.

Jeżeli podczas uroczystości wręczana jest honorowa broń biała, to ceremonia ta odbywa się w następujący sposób: dekorujący bierze oburącz ze stolika lub od asystującego żołnierza broń białą. Trzymając pochwę w prawej, a rękojeść w lewej ręce, wręcza ją wyróżnionemu jednocześnie wypowiadając formułę, np.: „W imieniu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej wręczam Panu /Pani/ ….. /stopień wojskowy/ ….. /pełna nazwa broni białej/”. Otrzymujący przyjmuje broń białą oburącz, chwytając rękojeść w prawą, a pochwę w lewą rękę. Następnie prawą ręką wysuwa ją z pochwy na długość kartusza, podnosi do wysokości ust i całuje głownię w miejscu umieszczenia wizerunku orła, po czym opuszcza do poprzedniej wysokości i zdecydowanym ruchem wsuwa do pochwy. Trzymając nadal oburącz broń białą odpowiada: „Ku chwale Ojczyzny”. Następnie wyróżniony przesuwa lewą rękę wzdłuż pochwy pod rękojeść i opuszcza broń białą wzdłuż uda lewej nogi.

W jednostkach (instytucjach) wojskowych wręczanie odznak orderów i odznaczeń, aktów mianowania na wyższe stopnie wojskowe, odznak honorowych, okolicznościowych, pamiątkowych i innych, tytułów honorowych, honorowej broni białej i innych wyróżnień odbywa się w czasie uroczystego apelu.

Uroczystość powinna być przeprowadzona na placu apelowym jednostki (instytucji) wojskowej lub w uzgodnieniu z władzami administracyjnymi regionu, w innym miejscu, np. na rynku miejskim lub w miejscu chwały oręża polskiego.

Wojskową asystę honorową podczas uroczystości stanowi kompania honorowa i orkiestra wojskowa.

PRZYKŁADOWY SCENARIUSZ:
Przebieg uroczystości organizowanej w ramach uroczystego apelu:

Uroczystość do momentu podniesienia flagi państwowej RP i odegrania hymnu RP przebiega zgodnie ze scenariuszem uroczystego apelu. Po jego odegraniu odbywa się:
▪ przemówienie dowódcy jednostki (instytucji) wojskowej (dowódca wita uczestników uroczystości);
▪ ceremonia wręczenia odznak orderów i odznaczeń, aktów mianowania lub innych wyróżnień (wyznaczona osoba odczytuje stosowne postanowienia /decyzje, rozkazy/. Dowódca uroczystości podaje komendę do wystąpienia osób odznaczonych, mianowanych lub wyróżnionych. Występują oni na wyznaczone miejsce w kolejności: odznaczeni według rangi odznaczenia, mianowani na wyższe stopnie wojskowe według hierarchii stopni. Dowódca jednostki /instytucji/ wojskowej w towarzystwie asystującego żołnierza podchodzi do prawego skrzydła ustawionych w szeregu osób wyróżnionych lub mianowanych. Asystujący żołnierz podaje kolejno dowódcy odznaki orderów i odznaczeń, akty mianowania i inne wyróżnienia. Dekorujący przypinając odznaki orderów i odznaczeń mówi, np.: „W imieniu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej wręczam Panu /Pani/ ….. /stopień wojskowy/ ….. /pełna nazwa orderu lub odznaczenia/”, następnie wręcza legitymację, podaje dłoń i mówi „Gratuluję”. Odznaczony /odznaczona/ odpowiada: „Ku chwale Ojczyzny” /osoby cywilne odpowiadają: „Dziękuję”/. Przy wręczaniu aktu mianowania dowódca jednostki /instytucji/ wojskowej mówi, np.: „Gratuluję Panu /Pani/ ….. /stopień wojskowy/” i podaje dłoń. Mianowany /mianowana/ odpowiada: „Ku chwale Ojczyzny”. Po wręczeniu wszystkich odznak orderów i odznaczeń, aktów mianowania i innych wyróżnień dekorujący wraca na swoje miejsce. Dowódca uroczystości podaje komendę do wstąpienia wyróżnionych na swoje miejsca)¹⁸⁴;
▪ przemówienie okolicznościowe dowódcy jednostki (instytucji) wojskowej;
▪ wystąpienie okolicznościowe przedstawiciela osób wyróżnionych (dziękuje on w imieniu wyróżnionych);
▪ odegranie „Pieśni Reprezentacyjnej Wojska Polskiego”;
▪ przegrupowanie do defilady;
▪ defilada;
▪ zakończenie uroczystości.

¹⁸² Jeśli dowództwo (sztab, instytucja) nie posiada sztandaru, uroczystość może się odbyć bez jego udziału.
¹⁸³ Dotyczy instytucji wojskowych, dowództw i sztabów posiadających sztandar.
¹⁸⁴ Odznaczeni Orderem KW na komendę dowódcy uroczystości zajmują miejsce obok osoby dekorującej. Jeżeli podczas uroczystości jest organizowana defilada odznaczeni Orderem KW zajmują miejsce obok osoby przyjmującej defiladę.